Henoch: Wandelen met Henoch

Bijgewerkt: feb 27

Kunstenares Conti Hermenet (1960-2017) heeft een drietal boeken gemaakt: ‘De 22 letters’, ‘De 3 Moeders’ en ‘Wandelen met Henoch’. Alle drie boeken behandelen de Joodse Mystiek. De boeken zijn een spannende combinatie tussen zwart/wit foto’s en poëtische teksten die de aloude geheimenissen op een eigentijdse manier proberen te onthullen.

Door haar ziekte en vroegtijdig overlijden heeft Conti het boek over Henoch, haar belangrijkste werk niet kunnen voltooien.

In 2020 ga ik samen met Yair Challender het boek ‘Wandelen met HENOCH’ plaatsen binnen Der Himmel on Earth. De kijk van de Rooms Katholieke kerk en de Joodse mystieke op de hemel en is nogal verschillend.

"Henoch dan wandelde met God; en hij was niet meer; want God nam hem weg". staat er in Genesis 5:24 (Statenbijbel). Dit plus zijn leeftijd 365 jaar en een paar vernoemingen in geslachtsregisters is alles wat er over Henoch in de Bijbel staat.

Het Boek der Hemelse Paleizen (1999 vertaald door Pieter van der Horst) schetst echter een geheel andere wereld of eigenlijk een heel andere hemel met uiteindelijk Henoch als de kleine god. Dantes bouwt zijn Goddelijke Komedie indirect voort op de hemelreizen van Henoch. Terwijl er parallellen zijn met Henoch en Christus.



Henochs hemelvaart met het offer van Abel (Cappella Palatina, Palermo)



De boeken van Henoch bestaan uit verschillende delen.

De tekst bestaat uit vijf oudere delen, hier in chronologische volgorde:

Het Boek der Wachters (derde eeuw v.Chr.): een navertelling van het begin van Genesis met de mythe van de gevallen engelen, de corruptie van de mensheid, Henoch zijn hemelreis als Metatron om te pleiten voor de gevallen engelen, en een beschrijving van wat Henoch zag van de hemel en de hel.

Het Astronomische Boek (derde eeuw v.Chr.): een traktaat over de kalender en meteorologie.

De Brief van Henoch (vroege tweede eeuw v.Chr.): een apocalyps.

De Droomgezichten (165-160 v.Chr.): cryptisch commentaar op de opstand der Makkabeeën.

De Gelijkenissen van Henoch (eerste helft eerste eeuw n.Chr.): messiaanse speculaties, met als opvallende gelijkstelling met de Messias aan de Mensenzoon.

Het is een bont geheel, maar de teksten hebben één ding gemeen: Henoch is de ziener die de hemel bezoekt en daardoor met gezag kan spreken over zaken die wij in het ondermaanse niet kunnen kennen.

Er is meer Henochitisch materiaal geweest en een deel daarvan kwam terecht in 2 Henoch. De semitismen bewijzen dat het oudste materiaal in het Hebreeuws of Aramees geschreven moet zijn, en er wordt wel gedacht aan de eerste eeuw n.Chr. Later is het vertaald in het Grieks en vervolgens in het Oud-Slavisch, waarin het in twee varianten is overgeleverd. Daarom staat deze collectie ook wel bekend als de Slavische Henoch. Het is een bewerking van de verhalen over de gebeurtenissen vóór de Zondvloed en we komen enkele vertrouwde motieven tegen, zoals de wijze waarop Henoch opsteeg naar de hemel en opmerkingen over de kalender. We lezen ook hoe Henoch God zelf aanschouwt.

Tot slot is er 3 Henoch ofwel “Het boek van de hemelse paleizen”. Dit is overgeleverd in het Hebreeuws en lijkt te zijn geschreven in Babylonië, waar in de Talmoed verschillende keren naar Metatron wordt verwezen, de engel die Henoch in de hemel rondleidt en die wordt gekroond tot “Kleine JHWH”. In de huidige vorm dateert dit boek uit de Late Oudheid, maar de ideeën zijn bewijsbaar veel ouder.


Wandelen met God: de presentatie

Het is zover, in september bent u van harte welkom voor 3de presentatie van Der Himmel on Earth: Wandelen met God Yair Callender heeft samen met Sis Josip drie kwart jaar de hemelreis van Henoch bestudeerd en uitgedrukt in beeldende kunst.


Omdat de presentaties zeer individueel zijn kan u het best even een afspraak maken info@sisjosip.nl. Onderstaande date zijn vrij toegankelijk, wij houden de veiligheid strak in de gaten.

Tijdens Uitfestival

vrijdag 4 sep van 17:00 uur tot 21:00

zaterdag 5 sep van 13:00 uur tot 17:00 uur

zondag 6 sep van 13:00 uur tot 17:00 uur

Openingsweekend met Hoogtij

vrijdag 25 sep van 19:00 uur tot 23:00 uur

zaterdag 26 sep van 18:00 uur tot 22:00 uur officiële opening

zondag 27 sep van 13:00 uur tot 17:00 uur


HENOCH

Het deelproject HENOCH is een bijzonder onderdeel geworden van Der Himmel on Earth. Bijzonder door de inhoud omdat Henoch weer een heel andere kijk geeft op de hemel na de middeleeuwse, Europeaanse en katholieke von Bingen en Dante Alighieri dan de oud testamentische en vooral Joods-Ethiopische Henoch. Bijzonder ook door de uitvoering, gebaseerd op het onvoltooide boek van Conti Hermenet 'Wandelen met Henoch' en uitgevoerd samen met kunstenaar Yair Callender. Voor dit deelproject hebben we een bijdragen gekregen van Gemeente Den Haag. We hebben specialisten geraadpleegd om meer grip te krijgen op de moeilijk te vatten Henoch. Uiteindelijk heeft het geresulteerd in een drietal presentatie in Sis Josip Galerie. Hieronder de subsidieaanvraag bij Gemeente Den Haag in 2019. Een GIFje van Jonne Verhoog. De beelden van de powerpoint de Frank Tuinstra heeft gemaakt om de esoterisch kant van Henoch te duiden en de geluidsopname van het interview met Pieter van de Horst.


Wandelen met Henoch subsidieaanvraag gemeente Den Haag Een samenwerking tussen Yair Callender en Sis Josip Galerie 2019 Der Himmel on earth. Sinds 2018 staat de Sis Josip galerie in het kader van een tienjarig project getiteld “Der Himmel on Earth”. Gedurende tien jaar is het streven de hemel te verbeelden. Hiervoor wordt er gekeken naar verschillende interpretaties van de hemel. De eerste twee deelprojecten keken naar de hemel via de ogen Hildegard van Bingen, en Danté's inferno. Andere deel projecten betroffen samenwerkingsprojecten met dansers, theatermakers, filosofen, denkers en mediums. Op het moment gaat de Sis Josip galerie beginnen met het 5de deel project waar ik graag een samenwerking met ze wil aan gaan. 5de deelproject. Als 5de deelproject binnen Der Himmel on Earth onderzoekt Sis Josip of en hoe het onvoltooide boek ‘Henoch’ van Conti Hermenet in te voeren is in Der Himmel on Earth. Hij ziet daar mogelijkheden in omdat de overgeleverde boeken over Henoch ideeën over de hemel schetsen, met name over de “hiërarch”, de dynamiek en de mens-god verhouding die het tot nu toe bestudeerde Christendom niet bieden. Project-en ontwikkelingsruimte Sis Josip Galerie, Yair Callender en Sis Josip willen in het kader van de beschikbaar gestelde subsidie een samenwerking aangaan waarin het boek van Henoch, voorbereid door Conti Hermenet artistiek verbeeld wordt. De beeldtaal van Yair Callender, de interesse van Yair en Sis voor het onderwerp en het passen van het project Wandelen met Henoch binnen Sis Josip Galerie en Der Himmel on Earth kan volgens ons leiden tot een samenwerken en presentatie zoals bedoeld is binnen u omschrijving. Conti Hermenet Conti Hermenet (Reeuwijk 1960, Den Haag 2017) kunstenaar en kenner van de mystieke kant van religies heeft binnen haar rijke oeuvre aan kunst een aantal boeken gemaakt. Poëtische teksten afgewisseld met fotografie en grafische vormgeving over de ‘3 Moeders’ ‘De 22 Letters’ en als laatste grote project ‘Henoch’ (helaas onvoltooid in verband met haar ziekte en vroege overlijden) Henoch Henoch wordt maar een paar keer genoemd in de Bijbel. Als zoon van Kaïn, hoe oud hij wordt, in een namenregister en Genesis 25.24 “Henoch wandelt met God, en dan is hij niet meer, want God heeft hem weggenomen.” (Naardense Bijbel), voor het Christendom een kleine verwijzing maar in de Joodse en Ethiopische mystiek is Henoch een belangrijke figuur die door verscheidene hemel reizen uiteindelijk de naaste van God wordt wat weer als een verwijzing naar Jezus wordt gezien. Yair Callender Yair Callender (1987) maakt sculpturen en ander ruimtelijk werk, soms monumentaal soms op de grens tussen autonoom werk en meubels. Aan de basis staat zijn onderzoek naar spirituele en symbolische ornamenten en vormen. Wat is de inherente betekenis van vormen die verder reikt dan de esthetische waarde? Callender denkt dat alle vormen een natuurlijke waarde heeft die slechts gedeeltelijk gevangen wordt door de te definiëren betekenissen. Zijn interesse begon met de bestudering van de oud-Griekse leer van vormen en composities en de Islamitische studies naar patronen. Deze breidde zich al snel uit naar het gebruik van symbolen en vormen in het straatbeeld, door Callender opgevat als elementen die naast hun artistieke of esthetische aspiraties deel uitmaken van de beeldbepalende ideeën die ten grondslag liggen aan de samenleving. De wederzijdse belangstelling voor Theosofie en Westerse Esoterie en natuurlijk de kunsten, bracht Conti Hermenet, Sis Josip en Yair Callender in de inmiddels befaamde Sis Josip Galerie bij elkaar. Sis Josip Galerie Sis Josip Galerie, Hoogstraat 9 Den Haag (opgericht in 2009) is geen galerie in traditionele zin. Sis Josip Galerie een belangrijk ontmoetingspunt waar filosofie, religie en mystiek elkaar ontmoeten. Sis Josip Galerie is het middelpunt van de Alchemistische Wandeling onder leiding van Frank Tuinstra, organiseert lezen en exposities voor zoekers en ontwikkelaars van filosofie en religie . Op het moment is de Sis Josip galerie onderdeel van een meerjarig project getiteld: “Der Himmel on Earth”, een kunstproject waarin hij in 10 jaar de hemel gaat uitbeelden. Hiervoor werkt Sis Josip samen met verschillende makers, waaronder kunstenaars, dansers, schrijvers, denkers en theatermakers. Wandelen met Henoch Praktische overeenkomsten: De Sis Josip galerie heeft veel ervaring in het werken met occulte thematieken en kunst. Ze werken veel met andere makers rond deze thema's en ik ben zeer benieuwd naar de technieken en vrijheden die ze toepassen in het beeldend vertalen van soms complexe thema's. Tevens ben ik erg benieuwd naar hoe zij te werk gaan in een dergelijk langdurig onderzoek, waarbij een thema constant op een nieuwe manier wordt benaderd. Ik hoop mijn eigen expertise in inzichten in de thema's maar ik in het op vernieuwende wijze exposeren van kunst in te zetten binnen dit project. Het project willen we eindigen met een eind presentatie waarin we het her vormgegeven boek van Conti over Henoch. Samen met een serie nieuwe beelden willen tonen tijdens Hoogtij in de Gallery Sis Josip Planning: Voor dit traject hopen we een effectieve samenwerkingsperiode op te zetten van 01 November 2019 t/m Maart 2020 Dus een periode van 5 maanden. Specifieke planning: November/.December - Inhoudelijk onderzoek naar de inhoud van de teksten van Henoch, de relatie met Der Himmel on Earth en de reeds geschreven teksten van Conti Hermenet. Januari- eerste experimenten met materiaal, vorm en vormgeving Februari/ Maart - verdere experimenten met materiaal, vorm en vormgeving en een eerste presentatie van werken in de Sis Josip Gallery tijdens Hoogtij April - Daadwerkelijke vormgeving van ideeën en afronding van de verschillende werken Mei - Eindpresentatie in een tentoonstelling tijdens Hoogtij Inhoudelijk onderzoek: Het inhoudelijk onderzoek bestaat uit het bestuderen van de 3 boeken van Henoch, en vervolgens deze informatie overleggen met experts in deze thematiek. Sis Josip gallery bezit of over een breed netwerk binnen vele spirituele en religieuze bewegingen. Hier binnen willen we op zoek gaan naar experts op het gebied van Henoch en deze bezoeken zodat we hun kunnen interviewen en bevragen over deze thematiek. Specifiek zijn we op zoek naar experts die Henoch benaderen vanuit de Joodse Mystiek, en een persoon die het benaderd vanuit de theosofische of wel cultuur historische thematiek (Aangezien er veel verwijzingen gevonden worden naar de tijd van Henoch uit Summarische kleitabletten). Materiaal experimenten: Na het inhoudelijk onderzoek willen de verworven kennis gaan vertalen naar beelden. Welke vorm dit exact gaat krijgen is nog onduidelijk. Want hoewel ik hoofdzakelijk 3 dimensionaal werk, wil ik dit project gebruiken om voorbij persoonlijke grenzen te zoeken en dus daadwerkelijk de beelden het resultaat laten zijn van het onderzoek. Naast deze werken ga ik ook aan de slag met het het vormgeven van de teksten van Conti, tevens voortbouwend op het onderzoek. Hiervoor wil ik voornamelijk schetsen en tekeningen gebruiken die we in gedigitaliseerde vorm willen gebruiken in de vormgeving van het boek. Februari Maart: Februari Maart vormt de eerste zachte deadline, we willen een eerste presentatie houden van het onderzoek middels de schetsen en experimenten die we tot dan toe hebben gedaan. Dit kan de vorm krijgen van een mini tentoonstelling of meer een avond presentatie met een lezing/ performance. April: April vormt de afronding van het boek en het werken richting de eindpresentatie in Mei. Mei: Afronding van het boek en opening eind presentatie. Leerdoelen Yair Callender : Binnen mijn werk werk ik veel rond occulte thematieken en concepten en probeer deze te vertalen naar hedendaagse kunst. Binnen de hedendaagse kunst lijkt de focus grotendeels te liggen op sociale en politieke vraagstukken. Religieus, spiritueel of occulte vraagstukken lijken niet langer een centraal onderdeel te zijn van de hedendaagse kunst. Gallery Sis Josip is een uitzondering in deze beweging. Via Sociëteit hoop hebben ze lange tijd actief meegedaan in het nachtleven van Den Haag en met Gallery Sis Josip weten ze constant jonge professionele makers aan te trekken om te zoeken naar alternatieve wereld visies. Als veelvuldig bezoeker van Gallery Sis Josip heeft dit me altijd erg aangesproken en me nu ook geprikkeld om voor een periode een samenwerkingsproject met hun te willen aan gaan en te kunnen putten uit de ervaring van het werken met deze thema's. De specifieke leerdoelen die ik hierbij aanbod hoop te laten komen zijn: Het vertalen van Spirituele theoretische concepten naar beelden. Het voeren van langdurig beeldend onderzoek toegang tot het netwerk van Sis Josip Galerie in relatie tot Kunst en spiritualiteit.